Nöbetçi Eczaneler
Yeni düzenleme; ceza hukuku, icra-iflas sistemi, hukuk ve idari yargılama usulleri, noterlik, adli tıp, hakim-savcı yardımcılığı, HAGB, dolandırıcılık suçları, elektronik satış sistemi, Danıştay, temyiz ve istinaf uygulamaları başta olmak üzere çok sayıda alanda önemli değişiklikler içeriyor.
Miras kalan taşınmazların satışında yeni dönem
Kanunla birlikte, yalnızca mirasçılara ait olan taşınmazlarda ortaklığın satış yoluyla giderilmesi halinde ilk açık artırma sadece mirasçılar arasında yapılacak. Bu uygulama yalnızca bir kez uygulanacak.
Elektronik satış portalındaki ilan içerikleri de yeniden düzenlendi. Alacaklıların teminat şartları, Hazine’nin teminattan muaf tutulması, ihale bedelinin yatırılmaması halinde uygulanacak yaptırımlar ve idari para cezaları ayrıntılı şekilde kanunda yer aldı.
Noterlik işlemleri dijitalleşiyor
Yeni düzenlemeyle noterlik evraklarının mahkemeler ve savcılıklar tarafından elektronik ortamda istenebilmesinin önü açıldı.
Noterler, istenen belgeleri güvenli elektronik imza ile onaylayarak elektronik ortamda gönderebilecek. Bu işlemler için posta giderleri dışında herhangi bir harç veya ücret alınmayacak.
Danıştay’daki geçiş süresi uzatıldı
Danıştay’ın daire sayısının 10’a düşürülmesine yönelik geçiş süresi 4 yıl daha uzatıldı.
Buna göre uygulama 23 Temmuz 2030’a kadar devam edecek ve boşalan her iki üyelik için tek üye seçilmesi uygulaması da bu tarihe kadar sürdürülecek.
İdare mahkemelerinde tek hakim dönemi genişliyor
Kanunla birlikte tek hakim tarafından görülebilecek dava sayısı artırıldı.
486 bin lirayı aşmayan birçok idari dava, disiplin işlemleri, öğrenci işlemleri, kamu görevlilerine ilişkin bazı davalar ve belirli vergi davaları artık tek hakim tarafından karara bağlanabilecek.
İstinaf ve temyiz sisteminde önemli değişiklik
Bölge idare mahkemelerine, ilk derece mahkemelerinin gerekçelerini değiştirerek kararı onama yetkisi verildi.
Eksik bilirkişi incelemesi veya duruşma yapılmaması gibi bazı eksiklikler ise dosyayı geri göndermek yerine bölge idare mahkemesince tamamlanabilecek.
Ayrıca temyiz sınırları yeniden düzenlenirken bazı davalarda temyiz yolu tamamen kapatıldı.
Adli Tıp Kurumu’nda görev süreleri belirlendi
Adli tıp ihtisas kurulu başkan ve üyeleri ile grup başkanlarının görev süresi 4 yıl olarak düzenlendi.
Bu görevlere atanacak kişilerde uzmanlık veya doktora şartı aranacak.
Hakim ve savcı yardımcılarının eğitim sistemi değişiyor
Hakim ve savcı yardımcıları artık;
- Anayasa ve insan hakları hukuku
- Ceza hukuku
- Özel hukuk
- İdare ve vergi hukuku
- Usul hukuku
- Duruşma yönetimi
- Karar yazımı
- Uluslararası hukuk
- Kişisel gelişim
gibi alanlarda eğitim alacak.
Sözlü sınavlarda ise hukuki bilgi, temsil yeteneği, ifade becerisi ve mesleki yeterlilik değerlendirilecek. Ayrıca hukuki bilgiyle çözülebilecek konularda gereksiz yere bilirkişiye başvuran hakim ve savcılara uyarma cezası verilebilecek.
Kanuni faiz yeniden hesaplanacak
Kanuni faiz oranı yeniden düzenlendi.
Buna göre sözleşmede faiz belirlenmemişse uygulanacak faiz, Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankasının reeskont faiz oranının yüzde 80’i esas alınarak hesaplanacak. Orandaki büyük değişikliklerde yılın ikinci yarısında yeni hesaplama yapılabilecek.
Vesayet altındaki malların satışı elektronik ortamda yapılacak
Vesayet altındaki kişilere ait taşınır ve taşınmaz mallar artık UYAP’a entegre elektronik satış portalı üzerinden açık artırmayla satılacak.
Bu düzenleme yayımdan 3 ay sonra yürürlüğe girecek.
Dolandırıcılık suçlarında yeni ceza indirimi
Dolandırıcılık veya nitelikli dolandırıcılık suçunda yalnızca banka hesabı, IBAN, kart ya da ödeme aracı kullandıran kişiler için ceza indirimi getirildi.
Bu kişilere verilecek ceza yarı oranında indirilebilecek.
DNA kayıtları için yeni kurallar
Genetik inceleme sonuçları kimlik bilgilerinden arındırılarak özel bir sisteme kaydedilecek.
Beraat, kovuşturmaya yer olmadığı veya ceza verilmesine yer olmadığı kararlarında kayıtlar derhal silinecek. Diğer durumlarda ise mahkeme kararının kesinleşmesinden itibaren 20 yıl sonra imha edilecek.
İlgili kişiler gerekli şartların oluşması halinde kayıtlarının silinmesini talep edebilecek.
HAGB sistemi yeniden düzenlendi
Anayasa Mahkemesi kararına uygun olarak hükmün açıklanmasının geri bırakılması (HAGB) sistemi baştan düzenlendi.
Buna göre;
- 2 yıl veya daha az hapis cezası ile adli para cezalarında uygulanabilecek.
- Sanık daha önce kasıtlı suçtan mahkum olmamış olacak.
- Zarar giderilmiş olacak.
- Sanık 5 yıl denetime tabi tutulacak.
- Yeni suç işlenmezse dava düşecek.
- HAGB kararlarına istinaf ve bazı durumlarda temyiz yolu açık olacak.
- İşkence, eziyet ve kamu görevlilerinin kötü muamele suçlarında HAGB uygulanmayacak.
Kaçak sanık hakkında yeni düzenleme
Kaçak sanık hakkında yargılama yapılabilecek ancak sorgusu yapılmamışsa mahkumiyet kararı verilemeyecek.
Ayrıca güvenlik tedbiri uygulanması halinde sanık yeniden yargılama talebinde bulunabilecek.
Yargıtay Başsavcısına yeni yetki
Yargıtay Cumhuriyet Başsavcısı, ceza dairelerinin kararlarına karşı dosya kendisine ulaştıktan sonra 3 ay içinde Ceza Genel Kurulu’na itiraz edebilecek.
Sanık lehine yapılacak itirazlarda süre sınırı uygulanmayacak.
Tazminat hesaplamalarında yeni faiz sistemi
Çalışma gücü kaybı ve destekten yoksun kalma tazminatlarında faiz hesaplama yöntemi değiştirildi.
Geliri bilinen dönem için olay tarihinden, bilinmeyen dönem için ise karar tarihinden itibaren kanuni faiz uygulanacak.
Hukuk davalarında önemli değişiklikler
Kanunla birlikte;
- Belirsiz alacak davası uygulaması kaldırıldı.
- Duruşmalar arasındaki süre normal şartlarda 3 ayı geçemeyecek.
- Uzaktan duruşmalarda elektronik imza uygulaması genişletildi.
- Davaların birleştirilmesi ve ayrılmasıyla ilgili istinaf ve temyiz hükümleri yeniden düzenlendi.
Geçiş hükümleri de belirlendi
Kanunda yapılan birçok değişiklik için geçiş hükümleri düzenlendi.
Yürürlük tarihinden önce başlayan ihaleler, açılan davalar, devam eden soruşturmalar ve kesinleşmiş dosyalar bakımından hangi eski hükümlerin uygulanmaya devam edeceği ayrıntılı şekilde belirlendi. Ayrıca dolandırıcılık suçlarından hükümlü bazı kişiler için etkin pişmanlık hükümlerinden yararlanma imkanı da getirildi.
Tekliften iki madde çıkarıldı
Genel Kurul görüşmeleri sırasında verilen önergelerle;
- İcra ve İflas Kanunu’nda para alacaklarına ilişkin bir düzenleme,
- Ceza Muhakemesi Kanunu’nda bilgisayar ve dijital materyallerde arama ile elkoymaya ilişkin madde,
teklif metninden çıkarıldı.
- Yargı Paketi, TBMM Genel Kurulu’nda kabul edilerek yasalaşırken, düzenleme çok sayıda kanunda değişiklik yaparak yargı sisteminde kapsamlı bir revizyonu da beraberinde getirdi.